Nieuwe bussen

Nieuwe bussen

Pas in 1936, nadat de CAB-ZHAM affaire achter de rug was, kwamen er bij HTM 12 nieuwe bussen zich aandienen.

Tot nu toe waren de autobussen voorzien van benzinemotoren; na een periode van proefnemingen werd uiteindelijk definitief overgestapt op de dieseltractie. Deze nieuwe bussen waren voorzien van Kromhout dieselmotoren en werd de serie 100 t/m 111. In dat zelfde jaar, per 1 januari, werden de lonen van het personeel verlaagd.... In 1937 werd het wagenpark wederom uitgebreid met 5 Kromhoutbussen, allen voorzien van een dieselmotor en deze vormde de serie 1 t/m 5. Deze aanwinst was ongetwijfeld verheugend, maar nog verheugender was het feit, dat voor het eerst sinds de economische depressie, zij het slechts gering, een stijging van de ontvangsten kon worden vastgesteld.

Een gloednieuwe Kromhout met parknummer 4 uit de serie 1 t/m 5 uit 1937, is juist in dienst gekomen op de lijndienst. Het publiek was erg enthousiast over deze, voor die tijd moderne bussen.

In 1938 kunnen we vaststellen dat wederom twintig nieuwe bussen van het type Kromhout/diesel in bedrijf werden gesteld die de serie 6 t/m 35 gingen vormen. Verder werden per 1 november van dat jaar op de stadslijnen, ten behoeve van het woon- werkverkeer, maand-traject kaarten, geldig op werkdagen voor 2 ritten op 1 lijn en voor 4 ritten op 2 aansluitende lijnen tegen een gereduceerd tarief ingevoerd. Op 23 juni 1939 werd op eenvoudige wijze het feit herdacht, dat het Haagsche trambedrijf, het oudste trambedrijf te lande, 75 jaar geleden zijn eerste tramlijn opende.

De 30 nieuwe Kromhout/diesel bussen, welke werden aangeschaft, in afwijking van de tot nu toe gebruikelijke typen, voorzien van 2 deurpartijen, namelijk één voor het instappen en één voor het uitstappen. Het autobuspark was hiermee gebracht op een totaal van 101 bussen, waarvan 91 uitgevoerd met een dieselmotor.

In verband met de oorlogsomstandigheden werden diverse maatregelen ter bescherming tegen mogelijke luchtaanvallen getroffen..... Ondermeer de bouw van schuilkelders en scherfvrije schuilplaatsen op verschillende locaties werd ter hand genomen.

Uit het jaarverslag....

Dat het allemaal niet best was in die tijd lezen we onder andere in het jaarverslag over het zware jaar 1945. Het vermeldt overigens een aantal belangrijke feiten. Triest is de lijst van 16 door oorlogsgeweld omgekomen personeelsleden. Vier van hen werden gefusilleerd. Ook triest is een lijst van vermisten, waarop 12 namen van collega’s voorkomen.

In datzelfde jaarverslag lezen we ook dat de kosteloze bijvoeding voor het HTM-personeel ook na de bevrijding nog enige tijd werd gehandhaafd en dat men tegen inkoopprijs andere schaarse goederen kon aanschaffen, zoals schoenen en kleding.

Hoeveel voeding men in die tijd kreeg?

...Een brief van vlak na de oorlog vermeldt daarover: voor langdurige en nachtarbeid 800 gram brood en 500 gram aardappelen; voor zware arbeid 1200 gram brood en 2000 gram aardappelen en voor zéér zware arbeid respectievelijk 2400 en 4000 gram!

Dat was na de oorlog, maar ook tijdens de oorlog was er bijvoeding.

Vanaf eind oktober 1941, tot wanneer konden we zo gauw niet meer achterhalen, kreeg het technisch personeel en later het rijdend personeel per dag 1 warme maaltijd, afkomstig uit een centrale keuken. Verder vonden we een brief in het archief van HTM, van 18 mei 1943 van directie aan Raad van Beheer dat men de hand had gelegd op 11.000 gerookte bokkingen, waarvan elk personeelslid er 5 kreeg.

Een andere brief van 9 April 1945 spreekt over 27 kilo suikerbieten voor iedereen, alsmede 22,5 kilo groente.

In nog een ander schrijven van 15 augustus 1945, gericht aan metaalverwerkende industrieën in Den Haag, wordt gevraagd om 1985 pannen, voor elk personeelslid 1.

Dit geeft een beetje een indruk over hoe men in die tijd moest roeien met de riemen er waren en vaak afhankelijk was van giften!

Een fraaie foto van de 11 gezien van de rechterzijde.

Nederland, neutraal als wat, raakte in de ban van oorlogshandelingen, de wereld zou in brand komen te staan....